Jak korzystać z zadań aby nie narażać relacji terapeutycznej?

Przede wszystkim uważamy, że zaproponowanych zadań nie można wykorzystywać w sposób mechaniczny i  zanim terapeuta przystąpi do wyboru zadań z przewodnika to:

  • należy dokładnie ocenić stan somatyczny i psychologiczny pacjenta, gdyż zadania są skierowane wyłącznie do osób, które są w stanie im podołać fizycznie, intelektualnie i emocjonalnie  (np nie należy ich proponować pacjentowi w abstynencyjnym zespole alkoholowym, pacjentowi z obniżonymi funkcjami poznawczymi czy pacjentowi w głębokiej żałobie. )
  • nie należy mylić niemożności wykonania zadania przez pacjenta z oporem przed terapią , gdy  tego rodzaju praca została zaproponowana  pacjentom z w/w problemami. Stanowi to błąd terapeutyczny a ewentualny opór jest konsekwencją tego błędu.
  • zadania spełniają wyłącznie funkcję pomocniczą i nie mogą zastępować  relacji terapeutycznej
  • korzystanie z zadań terapeutycznych nie może być formą wiodącą pracy terapeutycznej a jedynie jej uzupełnieniem
  • zaprezentowane materiały mogą być wykorzystane zarówno jako materiały dla terapeuty, jak i materiały dla pacjenta
  • jako materiały dla terapeuty mogą one dla niego stanowisk bazę lub  inspirację do przygotowania się na sesję terapeutyczną bez używania ich w formie papierowej.
  • w formie materiałów kserowanych i wręczanych  pacjentowi,  należy z nich korzystać rozważnie, dostosowując ich zakres do możliwości, motywacji i gotowości pacjenta do tego rodzaju pracy. Takie podejście przewiduje skracanie zadań lub pracę nad wybranymi fragmentami.
  • jako materiały dla pacjenta mogą one stanowić podsumowanie i pogłębienie problemów poruszonych na sesji, jak również punkt wyjścia i  temat do przemyślenia dla pacjenta przed kolejną sesją.
  • pacjent w pracy samodzielnej ma pełne prawo nie wypełniać całego zaproponowanego zadania. Dla terapeuty stanowi to cenną informacją,  które treści  zadania przykuły uwagę pacjenta,  a które sprawiały trudność.
  • obszerność i wielowariantowość zaprezentowanych zadań ma na celu poszerzenie wyboru i korzystanie wyłącznie z zadań lub fragmentów zadań adekwatnych dla konkretnego pacjenta .

Stworzony przez nas materiały  są  więc wachlarzem propozycji  a nie programem do całościowego zrealizowania w pracy terapeutycznej z pacjentem. Zadania mają więc wyłącznie charakter fakultatywny a nie obligatoryjny.
Na koniec rzecz oczywista, która warta jest jednak przypominania – to zadania są dla pacjenta, a
nie pacjent dla zadań!

Fragment „ Przewodnika do pracy terapeutycznej z osobami uzależnionymi – Materiały pomocnicze”  opracowane przez Zespół Terapeutyczny Joanna Dudniczenko, Marta Fajfer, Iwona Stera w Poradni dla Osób Uzależnionych od Alkoholu w Sosnowcu , 2010